Als voorzitter van een voetbalvereniging en clubscheidsrechter die ieder weekend wel een wedstrijdje fluit, heb ik persoonlijk direct of indirect helaas wekelijks te maken met agressie op en om de velden. Als ik eerlijk ben, begint dit invloed te krijgen op het plezier dat ik ervaar tijdens wedstrijden die ik als scheidsrechter begeleid. Ik ervaar erg weinig acceptatie van beslissingen – ook als die af en toe niet juist waren – of reflectie op eigen gedrag.
Als scheidsrechter en als lid van de tuchtzakencommissie in mijn rol als voorzitter, neem ik dagelijks besluiten op basis van onvolledige informatie en – letterlijk – een bepaald gezichtspunt. Ik probeer altijd eerlijk en onbevooroordeeld mijn besluiten te nemen, waar mogelijk na hoor en wederhoor van de verschillende partijen. Maar onderaan de streep is het vrijwel altijd zo dat een van de twee partijen teleurgesteld is in mijn besluit. Misschien juist wel omdat je als scheidsrechter de situatie neutraal probeert te bekijken, en als coach of speler de situatie juist gekleurd bekijkt vanuit het belang van jouw team of club. Daarom voelen besluiten denk ik vaak aan als onrecht, en het gevoel van onrecht zorgt vaak voor heftige emoties.
Ik wil in deze column graag een oproep doen aan spelers, coaches en toeschouwers, maar vooral ook een oproep doen aan de sportbonden (in ons geval de KNVB).
Als spelers, coaches en toeschouwers iets meer acceptatie en
reflectie zouden hebben, dan zou de sfeer op en om de velden veel prettiger en
sportiever zijn, waardoor iedereen een prettige middag kan hebben. En vooral
coaches hebben hier naar mijn mening een cruciale rol. Want vaak zie je dat
wanneer een coach te fanatiek aan het coachen is of de confrontatie zoekt met
de scheidsrechter, dat eerst zijn/haar eigen team, gevolgd door het andere
team, en soms de toeschouwers dit gedrag volgen.
"De rol van de scheidsrechter is niet eenvoudig als eenling op een veld, en veel scheidsrechters voelen zich helaas niet altijd gesteund door de sportbond"
Maar misschien nog wel belangrijker: ik zou de KNVB, als grootste sportbond van het land, willen oproepen om sportiviteit nog belangrijker te maken. De KNVB kan verenigingsbestuurders en scheidsrechters ondersteunen om de strijd tegen agressief en vervelend gedrag te winnen. Want de rol van de scheidsrechter is niet eenvoudig als eenling op een veld, en veel scheidsrechters voelen zich helaas niet altijd gesteund door de sportbond. Dit zorgt ervoor dat veel mensen geen zin hebben om scheidsrechter te worden, en dat veel actieve scheidsrechters stoppen. Dit probleem begint steeds groter te worden.
Mijn suggesties aan de KNVB:
Ik hoop dat andere verenigingen en vrijwilligers mijn gevoel herkennen, en dat we in samenwerking met sportbonden tot een structurele oplossing kunnen komen om case by case ervoor te zorgen dat we vervelend en agressief gedrag echt gaan aanpakken.
Deze column verscheen eerder in vakblad SPORT Bestuur en Management.
Rutger ter Hoeven is voorzitter van FC Weesp. In 2022, toen hij nog secretaris was, kreeg hij de titel ‘Groenste vrijwilliger van het Jaar’ voor zijn inzet bij het verduurzamen van de club. Dat leidde in 2024 tot de titel Sportaccommodatie van het Jaar 2024.