Sportonderzoek

Apeldoorners slimmer, beter en verantwoorder laten bewegen. Dat is de opdracht waar het nieuwe kennis- en beweeglab MOVE dit jaar mee van start gaat. Binnen MOVE, een afkorting voor ‘Mobilizing Optimal Vitality & Exercise’, werkt een breed consortium van de Vrije Universiteit Amsterdam, de Universiteit Twente, Hogeschool Saxion en ROC Aventus samen op het snijvlak van sport, bewegen en gezondheid. De oplossingen die in het lab worden ontwikkeld met een focus op data en technologie kunnen direct in de Apeldoornse praktijk worden getest: in het onderwijs, de zorg, bij sportverenigingen en met maatschappelijke organisaties en bedrijven.

Na een dip tijdens de coronapandemie zit de arbeidsmarkt sport en bewegen weer in de lift. Tussen 2022 en 2024 groeide het aantal werkenden in de sector tot bijna 95.000. De beroepsgroep van ‘trainers oefenmeesters en sportfunctionarissen’ vormen ondanks een lichte daling de grootste groep. Dit blijkt uit onderzoek van het Mulier Instituut.

In medisch-wetenschappelijk onderzoek groeit de laatste jaren de aandacht voor de verschillen tussen mannen en vrouwen. In het onderzoek naar het sporthart waren vrouwen tot voor kort nog onderbelicht. Een samenwerking tussen NOC*NSF en Amsterdam UMC onder leiding van sportcardioloog Harald Jørstad heeft daar verandering in gebracht. Zijn onderzoek bracht gelijk een belangrijk verschil aan het licht: het vrouwenhart verandert anders door topsport dan het mannenhart. "Doordat we de zwaarst belaste harten in beeld hebben, kunnen we beter onderscheid maken tussen een gezond sporthart en een beginnende hartziekte."

De netto-uitgaven aan sport van Nederlandse gemeenten waren in 2024 1,4 miljard euro. Dat is 9 procent meer dan een jaar eerder. Na verrekening van de inflatie is het verschil 6 procent. Dat blijkt uit de Monitor sportuitgaven gemeenten 2024 van het Mulier Instituut. Deze jaarlijkse rapportage maakt duidelijk dat de stijging van de netto-sportuitgaven van gemeenten doorzet en dat grootschalige bezuinigingen op sport uitbleven.

Sportaccommodaties staan onder druk. Verstedelijking, bezuinigingen en maatschappelijke uitdagingen vragen om slimme oplossingen. Gelukkig zijn er inspirerende voorbeelden: plekken waar sport, bewegen en ontmoeten optimaal samenkomen en meer waarde creëren dan elders. Maar wat maakt deze plekken zo succesvol? Tijdens het Congres Good Practices – Spot On op 10 maart krijg je antwoord op die vraag.

Nederlanders dragen topsportevenementen een warm hart toe en volgen ze massaal via de media. Toch bezoekt slechts een kleine minderheid topsportevenementen. De drempels blijken af te hangen van de mate van betrokkenheid, zo blijkt uit nieuw onderzoek van onderzoeksprogramma MOVES onder bijna 4.000 Nederlanders.

Mensen die kampen met ernstige eenzaamheid of depressieve klachten, halen aanzienlijk meer welzijnswinst uit sport dan de gemiddelde Nederlander. Dat blijkt uit nieuw wetenschappelijk onderzoek van de HAN University of Applied Sciences dat deze week is gepubliceerd in het Journal of Sports Economics. Waar een uur sporten per week voor een gemiddeld persoon gelijkstaat aan een welzijnswaarde van €249 per maand, loopt dit voor iemand met ernstige eenzaamheid op tot maar liefst €1.266.

Wat zijn de principes die bijdragen aan succesvol gebruik van sportaccommodaties en de openbare ruimte? Dat is het doel van het Spot On onderzoeksproject, waarbij 28 sportaccommodaties verspreid over Nederland worden onderzocht. Deze hotspots vallen op doordat ze beter financieel en maatschappelijk rendement lijken te hebben dan vergelijkbare andere locaties. De eerste van deze geselecteerde sportlocaties zijn inmiddels gepubliceerd op de website van het onderzoeksproject.

Mensen een leven laten lang laten sporten of bewegen. Bij die missie van veel lokale programma’s of sportakkoorden gaat het veelal over het activeren van mensen. Die aanpak maakt mensen vaak tijdelijk actiever, maar zorgt niet dat mensen in sportdeelname behouden blijven. Wat maakt dan dat mensen langdurig blijven sporten? Socioloog Rob Franken heeft dat met zijn promotieonderzoek aan de Radboud Universiteit Nijmegen geprobeerd te verklaren aan de hand van sociale netwerken. Hij toont aan dat de mensen met wie je sport een cruciale rol spelen bij het volhouden van sportactiviteiten. Voor sportclubs ligt daarin een kans om meer op de sociale verbinding te focussen.

Topsporters en talentvolle sporters geven gemiddeld ruime voldoendes aan hun mentale gezondheid. Toch vindt maar ongeveer de helft dat er voldoende aandacht is voor hun mentale gezondheid. Dat blijkt uit onderzoek van het Mulier Instituut.

Op dinsdagochtend 4 november organiseert NLcoach, in samenwerking met Topsport Topics, weer het Jaarcongres Wetenschap voor de Sportpraktijk. Het is een uniek congres voor coaches die belangstelling hebben voor en gebruik willen maken van nieuwe wetenschappelijke inzichten. Jaarlijks wordt er veel wetenschappelijk onderzoek verricht, waar trainers en coaches in de sportwereld profijt van kunnen hebben. Dit jaar staat het congres geheel in het teken van slimmer coachen met data.

Overheidsbeleid om meer mensen aan het sporten te krijgen, werkt helaas niet voor iedereen. Dat komt onder meer omdat 75 procent van de gemeentelijke gelden naar accommodaties gaan, zonder dat daarmee echt gestuurd wordt op sportstimulering. Daarmee gaat dat geld indirect naar mensen die toch al sporten. Dat stelde Mulier Instituut-directeur Remco Hoekman in zijn inaugurele rede in de Aula van de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Uit onderzoek van Ipsos I&O, in opdracht van ABN AMRO en het Jeugdfonds Sport & Cultuur, blijkt dat bijna drie op de vier (74%) ouders uit achterstandssituaties behoefte hebben aan financiële ondersteuning om hun kind te laten deelnemen aan sport, kunst en cultuur. Gebaseerd op recente cijfers van het Centraal Bureau voor Statistiek komt dit neer op ruim 100.000 huishoudens met kinderen in Nederland. Ruim vier op de tien (43%) ontvangt de financiële ondersteuning momenteel niet.

Padel groeit nog steeds hard en is, een kleine twintig jaar na introductie van de sport in Nederland, de hype voorbij. Dat zijn de belangrijkste conclusies die de KNLTB verbindt aan een rapport dat de bond samen met EY al enkele weken geleden presenteerde. De cijfers liegen er inderdaad niet om. Het rapport, met een peildatum van 31 december 2024, schat dat in 2024 sprake was van tussen de 480.000 en 550.000 padelspelers, waarvan er 311.000 zijn geregistreerd bij de KNLTB.

Sporten is goed voor de gezondheid. Tegelijkertijd lopen sporters ook risico op blessures, en soms ook op chronisch letsel. Voetballers, vechtsporters en rugbyers raken tijdens het sporten regelmatig met het hoofd de bal of een medespeler. Onderzoek wijst uit dat zij door dit herhaalde hoofdcontact een verhoogd risico hebben op dementie. De Gezondheidsraad adviseert om blootstelling aan herhaald hoofdcontact bij sporters te beperken. De Nederlandse Sportraad publiceert eind van de zomer concrete aanbevelingen voor betrokken partijen.