Opinie

Samen met zijn vriend Oege Boonstra heeft Gerard Dielessen een paar jaar uitgetrokken om langs de grenzen van Italië te fietsen. Hun eigen Giro. Dezer dagen verschijnt het eerste deel van Onze Giro – de lange weg naar dichtbij. Van Como naar Palermo. In dit boek verhaalt Dielessen over hun belevenissen. Over de schoonheid van het Zuid-Europese land vanaf de fiets. Ook over het samen lang onderweg zijn. Genieten, afzien en altijd maar door blijven trappen. Het boek raakt ook aan thema’s als vergankelijkheid, verdriet, plezier, ouder worden en rouw. Hoe je uiteindelijk dichtbij jezelf komt. Volgend jaar verschijnt deel 2: van Paola naar de finish voor de Duomo in Milaan. In deze Op de Grote Plaat vertaalt Dielessen hun ervaringen naar modern leiderschap en bleek ‘Italië geen spreadsheet’ te zijn.

De Olympische Winterspelen in Italië zitten erop. Nederland presteerde uitstekend: opnieuw een plek in de top-10 van het medailleklassement. Waar een klein land groot in kan zijn. Veel landen kijken met bewondering – soms met jaloezie – naar het Nederlandse sportmodel, dat al jaren structureel succesvol is. TeamNL staat als een huis: een ploeg van gewone mensen die bijzondere prestaties leveren. In zijn nieuwe column Op de Grote Plaat beschrijft Gerard Dielessen het ontstaan van TeamNL en de betekenis ervan. Tegelijkertijd analyseert hij hoe de olympische beweging voor fundamentele uitdagingen staat en zichzelf de komende jaren opnieuw zal moeten uitvinden om toekomstbestendig te blijven.

Als voorzitter van een voetbalvereniging en clubscheidsrechter die ieder weekend wel een wedstrijdje fluit, heb ik persoonlijk direct of indirect helaas wekelijks te maken met agressie op en om de velden. Als ik eerlijk ben, begint dit invloed te krijgen op het plezier dat ik ervaar tijdens wedstrijden die ik als scheidsrechter begeleid. Ik ervaar erg weinig acceptatie van beslissingen – ook als die af en toe niet juist waren – of reflectie op eigen gedrag.

Met de presentatie van het coalitieakkoord ‘Aan de slag: Bouwen aan een beter Nederland’ hebben D66, VVD en CDA hun plannen voor de komende vier jaar gepresenteerd. De beoogd minister voor de portefeuille Langdurige Zorg, Jeugd en Sport is Mirjam Sterk (CDA). Een naam die in de sportwereld wellicht niet direct klinkt als een klok, maar na haar aantreden als gedeputeerde in de provincie Utrecht had zij wel korte tijd Sport in haar portefeuille. Dat de portefeuille Sport gecombineerd blijft met Jeugd en Langdurige Zorg biedt strategische kansen: de verbinding tussen sport, preventie en een focus op de jeugd ligt voor de hand. In dit artikel legt sporteconoom Willem de Boer (HAN) het coalitieakkoord langs de meetlat van de Brede Welvaart. Kijkt dit kabinet verder dan economische groei en ziet het sport als een intrinsieke waarde voor onder meer welzijn, gezondheid en sociale cohesie? En hoe verhoudt sport zich tot andere aspecten van brede welvaart in dit akkoord?

In deze aflevering van Op de Grote Plaat bespreekt Gerard Dielessen het boek 'Winnen met je hoofd' van Marit Bouwmeester en Nico W. van Yperen, dat eind vorig jaar uitkwam. Niet alleen interessant om te lezen vanuit welke mindset Marit Bouwmeester uiteindelijk de beste zeilster ter wereld werd. Ze won zo ongeveer alles wat er te winnen viel en sloot haar imposante loopbaan af met olympisch goud in de radiaalklasse in Parijs 2024. De lessen van Marit Bouwmeester, die ook nog wetenschappelijk worden geduid door hoogleraar Nico W. van Yperen, zijn ook belangrijk voor leiders, in bestuurskamers en voor wie geïnteresseerd is in nieuw en dapper leiderschap.

Het is december. Dus tijd om aan te sluiten bij een populaire eindejaar traditie: een lijstje. Mijn 2025 – top tien. Hoogtepunten waarop iets verschoof, op de fiets of ernaast. Emoties, kleine inzichten en alles daartussenin. Het zijn wat mij betreft korte, heldere flitsen die dit jaar bleven hangen zodra de hectiek van het moment wat was weggezakt. Soms omdat ik zelf op de pedalen stond, soms omdat ik slechts toeschouwer was en toch op de één of andere manier werd geraakt. Zo vlak voor de feestdagen kies ik tien van die momenten — (vooral) sportieve herinneringen die samen vertellen hoe 2025 voor mij voelde. En natuurlijk eindig ik met een blik vooruit. Naar 2026, naar nieuwe etappes — op de Grote Plaat.

Nederland wapent zich tegen externe dreiging, maar negeert de interne verzwakking. In tijden van tegenslag en dreiging is sport van strategische waarde om als samenleving overeind te blijven, stelt docent-onderzoeker van de HAN Jelle Schoemaker op basis van nieuw onderzoek.

Bijna alle verenigingen in Nederland geven aan dat vrijwilligers onmisbaar zijn voor hun vereniging, dat zij de ruggengraat van de club vormen en cruciaal zijn voor het functioneren en voortbestaan ervan. Net zoals dat bijna alle verenigingen aangeven dat vrijwilligerswerk sociale cohesie bevordert en bijdraagt aan een levendige lokale gemeenschap. Maar tegelijkertijd staan de kranten vol met sportverenigingen die omvallen of dreigen om te vallen door een chronisch vrijwilligerstekort. En dan met name een tekort aan bestuursleden en vrijwilligers die coördinerende functies oppakken.

Tijdens de formatie werken D66 en CDA aan een “positieve agenda voor Nederland”. Maar sport komt in geen van de hoofdstukken voor. Gerard Dielessen kruipt – als informeel informateur – in de huid van de onderhandelende partijen en schrijft wat er volgens hem wél in de coalitieafspraken zou moeten staan. Want zonder sport blijft elk akkoord incompleet.

In deze aflevering van Op de Grote Plaat neemt Gerard Dielessen je mee in de wereld van de live sportverslaggeving op televisie. Heeft live sport op tv zijn langste tijd gehad nu sport op elk moment van de dag via smartphone, social media en streamingplatforms te volgen is? Over die vraag sprak Dielessen met zijn oud-collega Jan de Jong, met wie hij jarenlang in de directie van de NOS zat — in de tijd dat de publieke omroep nog over de meeste uitzendrechten beschikte. Dat is inmiddels allang niet meer zo.

"Niet schrikken: Vitesse gaat vanaf nu voor de landstitel." Dat waren de grote woorden die Vi-tesse-voorzitter Maasbert Schouten in 2010 uitsprak tijdens een persconferentie. Naast hem zat Merab Jordania, een rijke Georgische zakenman die de club had overgenomen. Het was het begin van een succesvolle periode, die deze zomer uiteindelijk bijna tot de ondergang van de club leidde. Op 3 september stelde het gerechtshof in Arnhem Vitesse in het gelijk en kreeg de club (voorlopig) haar proflicentie terug. Hoe kwam(en) de rechters tot dit verrassende arrest? Advocaat Martin Bax (Vissers Legal) bestudeerde de uitgebreide uitleg van het hof en geeft een complete uitleg in de zaak tussen Vitesse en de KNVB-licentiecommissie.

In deze aflevering van Op de Grote Plaat neemt Gerard Dielessen je mee naar zijn woonplaats Oosterbeek, waar 81 jaar geleden de Slag om Arnhem woedde. Nog altijd wordt hier herdacht hoe jonge militairen hun leven gaven voor onze vrijheid. Tijdens de Airborne Wandeltocht en Freedom Run ervaarde hij in deze septembermaand hoe sport, stilte en saamhorigheid samen een krachtig statement vormen tegen oorlog en polarisatie. Want soms zegt een stille pas meer dan een luide politieke speech.

In deze aflevering van Op de Grote Plaat beschrijft Gerard Dielessen de bijzondere editie van Alpe d’HuZes 2025. Een nachtelijke klim, duizenden kaarsen, één kaars in bocht 7 voor zijn zoon Mattis. Een persoonlijk eerbetoon dat uitgroeit tot een pleidooi voor de maatschappelijke waarde van sport. En een oproep aan de politiek om die eindelijk serieus te nemen.

Natuurlijk is klimaatverandering een van de grote uitdagingen die deze generatie moet aangaan. En natuurlijk moeten sportverenigingen daar hun rol in spelen. Maar de reden waarom sportverenigingen nu aan de slag moeten met verduurzaming, ligt dichter bij de kern van waarom sportverenigingen bestaan. Uiteindelijk is de doelstelling van de meeste sportverenigingen om hun leden te laten sporten voor een contributie die betaalbaar is voor alle leden. En verduurzaming kan hierbij een heel belangrijke rol spelen.

In de tweede aflevering van de rubriek ‘Op de Grote Plaat’ beschrijft Gerard Dielessen zijn ervaringen vanuit baseball tempel Fenway Park, de thuisbasis van de Boston Red Sox. Hij komt tot de conclusie dat politici en andere machthebbers in het huidige turbulente geopolitieke klimaat heel veel kunnen leren van de sport door een voorbeeld te nemen aan de regels en grenzen, die het spel eerlijk houden. Ook gaat hij kort in op de commentaren die hij kreeg naar aanleiding van zijn eerste ‘Op de Grote Plaat’ van een maand geleden, waarin hij zich afvroeg of de sport ‘rode lijnen’ moet trekken.