Apeldoorn zet met nieuw lab MOVE extra stap voor gezondere inwoners

Vrije Universiteit Amsterdam, UT Twente, Saxion Hogeschool en ROC Aventis bundelen kennis in nieuw kennis en beweeglab in Apeldoorn

© Shutterstock

Apeldoorners slimmer, beter en verantwoorder laten bewegen. Dat is de opdracht waar het nieuwe kennis- en beweeglab MOVE dit jaar mee van start gaat. Binnen MOVE, een afkorting voor ‘Mobilizing Optimal Vitality & Exercise’, werkt een breed consortium van de Vrije Universiteit Amsterdam, de Universiteit Twente, Hogeschool Saxion en ROC Aventus samen op het snijvlak van sport, bewegen en gezondheid. De oplossingen die in het lab worden ontwikkeld met een focus op data en technologie kunnen direct in de Apeldoornse praktijk worden getest: in het onderwijs, de zorg, bij sportverenigingen en met maatschappelijke organisaties en bedrijven.

MOVE is ontstaan vanuit een al bestaande samenwerking tussen de Vrije Universiteit Amsterdam en de UT Twente, legt Floor Hettinga, professor en afdelingshoofd Bewegingswetenschappen van de VU, uit. "De VU is een brede universiteit die veel affiniteit heeft met de bètakant van de wetenschap, met veel expertise op de gezondheidswetenschappen en bewegingswetenschappen. De UT Twente is juist een technische universiteit met veel interesse op de medische kant van de wetenschappen. Vanuit de alliantie die we al hadden zijn we gaan kijken of we in de regio tussen Amsterdam en Enschede op het gebied van gezondheid en bewegen verder kunnen samenwerken."

Apeldoorn bleek om meerdere redenen een perfecte locatie voor een gezamenlijk kennislab. De stad toont al langer grote ambities op sportgebied en het heeft vestigingen van de Hogeschool Saxion en ROC Aventus met gerichte sportopleidingen. Peter Beek, professor Bewegingswetenschappen aan de VU Amsterdam, wist als een van de drijvende krachten achter MOVE al die partijen in Apeldoorn bijeen te krijgen. "Gezamenlijk hebben we dus een duidelijk doel: de inwoners van Apeldoorn slimmer, beter en gezonder laten bewegen", legt Hettinga uit.

Wisselwerking kennis en praktijk

Die missie past ook binnen een uitgestippelde route van het Watertorenoverleg Sport & Bewegen (het collectief van alle universiteiten in het sportdomein). "Samen met Peter Beek trek ik de route ‘Moving Smarter and Better’. Met die roadmap hebben we onder andere de doelstelling om vooral de regionale samenwerking op te zoeken om mensen in de regio te helpen gezonder en beter te bewegen." Dat is ook precies wat ze met MOVE beogen.

"Het idee is dat iedere Apeldoorner kan profiteren van de kennis en innovatie die wij in het lab gaan ontwikkelen"

Floor Hettinga - Hoofd Bewegingswetenschappen VU

Juist het regionale consortium met zowel mbo (Aventis), hbo (Saxion) en twee universiteiten (VU en UT Twente) maakt het nieuwe kennis- en beweeglab in Apeldoorn extra krachtig volgens Hettinga. "Universiteiten denken tegenwoordig meer na over ‘impact’. Je hebt allerlei waardevolle kennis in huis, maar dat hoeft niet binnen de muren van de universiteit te blijven. En tegelijkertijd willen wij van de praktijk weten wat belangrijke vraagstukken zijn: bijvoorbeeld wat de gemeente Apeldoorn graag wil oplossen als het gaat om de gezondheid van haar inwoners. Met een initiatief als dit kun je die wisselwerking tussen kennis en praktijk goed benutten."

Binnen MOVE brengen de vier kennisinstellingen ieder specifieke expertise in op gebied van sport en bewegen. VU Bewegingswetenschappen heeft bijvoorbeeld veel kennis over de menselijke motoriek, en de (psycho)fysiologie. De UT Twente zit meer aan de technologische kant met innovaties rond sensoren en informatietechnologie en de interactie tussen mens en machine. Saxion brengt kennis van toegepaste datascience en AI-gedreven innovaties in. Door de betrokkenheid van ROC Aventus kunnen de praktijkprofessionals die werkzaam zijn in het domein van sport, bewegen en gezondheid ook betrokken worden. Met hun kennis en expertise kunnen innovaties worden doorontwikkeld en toegepast in de praktijk.

Voor iedere Apeldoorner

In de startfase van MOVE in 2026 en 2027 wordt eerst gewerkt aan een operationeel lab, wat onderdak krijgt in het Centrum voor Veiligheid en Digitalisering in Apeldoorn. "Het moet een centraal kennis- en innovatieloket voor sport, bewegen en gezondheid in Apeldoorn worden. Vanuit daar gaan we met een breed pallet aan thema’s aan de slag met data en monitoring principes, bijvoorbeeld belasting-belastbaarheid, blessurepreventie en talentontwikkeling. Het idee is dat iedere Apeldoorner kan profiteren van de kennis en innovatie die wij in het lab gaan ontwikkelen", aldus Hettinga.

"Met MOVE halen we topkennis naar Apeldoorn én zetten we een grote stap richting een gezondere stad"

Nick Derks - Wethouder onderwijs en sport gemeente Apeldoorn

Met een voucherregeling wordt bovendien het initiëren van nieuwe projecten die aansluiten bij de doelstellingen van MOVE ondersteund door het consortium. "Zo willen we de samenwerking tussen kennisinstellingen, overheid en bedrijfsleven rond sport en bewegen ook verder stimuleren en faciliteren", zegt Hettinga.

Vitale kennisstad

De Apeldoornse Wethouder Nick Derks (onderwijs en sport) liet in een persbericht al weten enthousiast te zijn over de komst van MOVE naar zijn gemeente. "Met MOVE halen we topkennis naar Apeldoorn én zetten we een grote stap richting een gezondere stad. Deze samenwerking tussen mbo, hbo en wo is uniek in Nederland. Door sport, technologie en onderwijs slim te verbinden, creëren we kansen voor onze inwoners, versterken we onze verenigingen en bouwen we verder aan Apeldoorn als vitale kennisstad. Dit is precies het soort samenwerking waarmee we onze ambities waarmaken."

De betrokkenheid van de gemeente Apeldoorn bij MOVE is volgens Hettinga cruciaal: "Zo kun je op een goede, solide manier problemen die spelen binnen je gemeente structureel gaan oplossen. Dat zouden meer gemeentes kunnen doen! We denken uiteraard ook al over opschaling, want als iets in Apeldoorn werk dan kunnen andere regio’s met vergelijkbare doelstellingen daar ook van leren. Hopelijk kunnen we het lab zo ook een vervolg geven. We hebben nu drie jaar gekregen, in die tijd kunnen we veel doen, maar zo’n lab is niet klaar na drie jaar."