World Games doorbreken onderscheid olympisch en niet-olympisch

1 augustus 2017 // Opinie // Door: Kees Rodenburg
World Games doorbreken onderscheid olympisch en niet-olympisch
In Nederland waren we er al vroeg bij: in de jaren negentig fuseerden de niet-olympische NSF en het olympisch comité tot NOC*NSF. Het top 10-beleid en de focusgedachte van de laatste acht jaar zijn ook gebaseerd op een algemene topsportdefinitie. Deze beleidswijziging lijkt aan velen voorbij te zijn gegaan. In de media wordt ‘top 10-beleid’ nog steeds gebruikt als synoniem voor ‘olympisch’, terwijl de medaillespiegel van de Spelen niet meer en niet minder dan een indicator is voor onze top 10-ambitie. Verder heeft een aantal bonden er een handje van om altijd NOC te gebruiken in plaats van NOC*NSF. 

Sinds Thomas Bach aan het roer staat bij het Internationaal Olympisch Comité (IOC) waait daar een andere wind. In zijn agenda 2020 geeft hij een nieuwe richting aan. De Olympische Spelen zullen minder poenerig georganiseerd dienen te worden en er is extra aandacht voor de klassieke olympische waarden. Er komt meer ruimte voor nieuwe sporten, maar de totale omvang blijft gelijk. De organisator krijgt invloed op de aanwezige sporten en hun disciplines, gender equality gaat een steeds grotere rol spelen en de ondersteuning van de World Games wordt expliciet benoemd. 

De World Games vormen een soort promotiedivisie voor de Olympische Spelen.

Bach was nadrukkelijk aanwezig bij deze Word Games in Wrocław. In zijn openingstoespraak benadrukte hij het belang van de World Games als springplank naar de Olympische Spelen. Het blijft niet bij woorden, want deze World Games werd het Olympic Channel opengesteld voor World Games-sport en op de Olympische Spelen van 2020 zijn vier oud-World Games-sporten als olympische programmasport te bewonderen. 

Geen onderscheid meer

Jose Perurena, voorzitter van de Internationale World Games Association (IWGA), benadrukte in zijn speech dat het onderscheid olympisch en niet-olympisch voorbij is. Hij stelde dat de World Games een soort promotiedivisie vormen voor de Olympische Spelen. Dat het gaat om topsport of geen topsport en dat alle deelnemers aan de World Games echte topsporters zijn. Het IOC en de IWGA trekken samen op en willen op deze wijze de topsportfamilie uitbreiden en natuurlijk ook onder hun invloed blijven houden. In één klap verdubbelt het aantal sporten met een olympisch perspectief. 

Tijdens deze World Games bezochten meerdere IOC-leden de venues om zich een goed beeld te kunnen vormen van nieuwe sporten en contacten te leggen. De meerderheid van de landen was vertegenwoordigd door hun NOC. Voor Nederland gold dat de coördinatie van de uitzending in handen van het korfbalverbond (KNKV) was gelegd. Het KNKV kreeg daarvoor een bescheiden budget van 50.000 euro, dat ook benoemd is in de Sportagenda 2017+. Daarvoor werd een kledingpakket samengesteld en een arts, fysiotherapeut, een chef de mission en bestuurlijke vertegenwoordiging gerealiseerd. Het KNKV putte uit eigen middelen om de communicatie te verbeteren. Social media, een eigen site en als hoogtepunt een eigen dagelijks talkshow leidden – met de toegenomen media-aandacht - tot een groot bereik.

Structurele plaats

Vele andere landen spelen al in op de nieuwe beleidsrichting. Opvallend was de grote equipe van Frankrijk, USA en Duitsland. Frankrijk speelt in op de Olympische Spelen van 2024, USA op de World Games 2021 in Birmingham en Duitsland aast op de Spelen van 2032. Nadat onze oosterburen in 2005 de World Games organiseerden, veranderde daar het beleid en kregen de World Games een structurele plaats in hun topsportbeleid. Op de nationale televisie kwam ook de nodige aandacht voor de World Games. Voor de meest recente World Games hadden overigens 104 landen de uitzendrechten gekocht, maar helaas toonde de NOS geen interesse. We zien Duitsland hoog op de medaillelijst staan en voor de tweede achtereenvolgende keer hadden zij een eigen soort ‘Holland Heineken House’. Tsjechië had ook zo’n locatie - een grote boot - en nodigde twee keer de hele topsportfamilie uit om zo goed te kunnen lobbyen.

Op de World Games kun je nog de echte liefhebbers aan het werk zien die soms zonder enige ondersteuning dagelijkse trainingen met werk of studie combineren.

Ik volg de World Games vanaf 1993 achtereenvolgend als toeschouwer, bondscoach, technisch directeur en directeur. Vanaf 2005 is er een versnelling in de ontwikkeling opgetreden. Taiwan zette zich in 2009 af tegen China en tilde het evenement naar een nieuw niveau. Colombia gebruikte de World Games van 2013 om aan te tonen dat er niet alleen maar ellende in dat land heerste. Het werd een waar sportfeest met een uiterst trotse en gelukkige bevolking. Polen had met Wrocław een middelgrote stad met een uiterst jonge en studentikoze bevolking, die met slechts 70 miljoen de World Games organiseerde. Het land gebruikte de World Games nadrukkelijk om zich als een Europees/Amerikaans georiënteerde en moderne samenleving te presenteren. Het niveau van de sporten heeft zich zeer sterk ontwikkeld, de controle op de uitvoering tijdens de World Games is groot en de eisen aan de sporters om zich te kwalificeren worden steeds hoger. 

Het deelnemersveld is zeer gemengd samengesteld. Van olympische medaillewinnaars (gebroeders Mulder), via niet-olympische professionals (biljarter Dick Jaspers, de korfballers) tot amateurs die fysiek werk en een beperkt aantal trainingen tot een topsportprogramma combineren (onze touwtrekkers). Op de World Games kun je nog de echte liefhebbers aan het werk zien die soms zonder enige ondersteuning dagelijkse trainingen met werk of studie combineren.

Knelpunten in Nederlands topsportbeleid

Dat brengt mij bij het Nederlandse topsportbeleid. Is dat voldoende aangepast aan de nieuwe beleidsrichting vanuit het IOC? Ik denk het niet. Er worden nu aparte criteria gehanteerd voor olympische en niet-olympische sporten en er is geen financiering voor een centrale uitzending naar de World Games. Een ander knelpunt is het landencriterium van NOC*NSF: niet-olympische sporten moeten minimaal 55 landen hebben die deelnemen aan het WK, terwijl menig olympisch sport nog niet de helft van dat aantal haalt. Gevolg is dat sportklimmen, nota bene op het programma van de OS 2020 in Nederland geen topsport is. Dat geldt ook voor live saving, dat in enkele grote landen een pure profsport is. 

In Nederland noemen we skeeleren schaatsen op wieltjes. In de rest van de wereld is schaatsen skeeleren op ijzers.

Klap op de vuurpijl is voor mij inline-skating: onze olympische schaatstopper Mulder werden er in Wrocław afgereden door hoogwaardige topsporters en bovenal specialisten. Inline-skating heeft alles om olympisch te worden. De sport wordt in meer landen beoefend dan het langebaanschaatsen. Michel Mulder zei daarover: "In Nederland noemen we skeeleren schaatsen op wieltjes. In de rest van de wereld is schaatsen skeeleren op ijzers." Omdat er ‘maar’ 50 landen aan hun WK meedoen is het in Nederland geen topsport. Om het nog gekker te maken, voor de vrouwen geldt als landencriterium 38, dus daar is inline-skaten wel topsport. Snookeren is topsport, maar driebanden niet; ook weer vanwege dat landencriterium. Maar Dick Jaspers leeft al dertig jaar als professioneel biljarter en haalde helaas net niet het podium op deze World Games. Hij haalde overigens wel goud in 2009. 

Inzicht in belang van de World Games

Een ander knelpunt is het inzicht in het belang van de World Games door sportbonden met ook olympische disciplines. Zij onderkennen onvoldoende de World Games als hoogste platform voor niet-olympische disciplines. De volgorde is namelijk EK, WK, daarboven de World Games en natuurlijk de Olympische Spelen als hoogste. Tot slot noem ik de relatie tussen geleverde prestaties en het programma. Natuurlijk is een fulltime programma bij een bond met een technisch directeur en een eigen topsportbudget een voordeel. Maar is uiteindelijk de prestatie niet allesbepalend? Kickboksster Sarèl de Jong combineert een fulltime hbo-studie Verpleegkunde met twee dagelijkse trainingen. Zij won in Wrocław goud op een discipline die zo maar in 2028 op het Olympisch programma zou kunnen staan. Dat verdient toch juist alle ondersteuning? Touwtrekkers doen zwaar fysiek werk in de bouw of agrarische sector en combineren dat met puur sport-specifieke training. Op die manier behalen zij hun hoogste niveau.

Centrale uitzending inclusief programmaondersteuning

Ondanks nog niet optimale ondersteuning, presteerde de Nederlandse afvaardiging naar behoren. Door waarschijnlijk iets te hoge verwachtingen, maar vooral door het toegenomen niveau van de andere landen werd de doelstelling niet gehaald. Onze score op de medaillespiegel ontwikkelt zich niet goed: 2009 14e, 2013 18e en nu 24e! Wel werd elk resultaat en ook elke wedstrijd als team beleefd. Wrocław 2017 heeft het zelfbewustzijn van een grote groep topsporters flink verhoogd en drie keer goud blijft drie keer goud. Op naar een centrale uitzending, inclusief programmafinanciering voor alle onze World Games-toppers.


  • Kees
    Door: Kees Rodenburg
    Kees Rodenburg is directeur van het korfbalverbond (KNKV) en was projectleider van de Nederlandse uitzending naar de World Games.


    Pijl
Verplicht Verplicht
Verplicht


Verplicht

Reload Image
  • Peter van Gestel
    Beste Kees, Allereerst mijn complimenten voor de coördinatie van #theworldgamesnl. Zonder jullie (KNKV) onvermoeibare inzet, was deze Nederlandse afvaardiging geen team geworden. En een team was het! Ik heb zelden zo\'n oranje-gevoel ervaren op de tribunes van geweldige sporten, die ik in de meeste gevallen nog nooit \'live\' had mogen aanschouwen. Maar één ding is zeker: alle sporters die ik gezien heb, zijn topsporters. Die heel veel doen en wellicht nog meer \'laten\' om hun passie, hun sport zo goed mogelijk te beoefenen. Ik ben het dan ook zeer met je eens dat NOC*NSF de bakens dient te verzetten en dat de financiering voor dit type sporten (vertegenwoordigd op de World Games) zo snel mogelijk dient terug te komen. Laten we ons daar met z\'n allen voor inzetten, opdat we over 4 jaar wel onze doelstelling op de medaillespiegel weten te behalen. Peter van Gestel, bondscoach wakeboard NWWB
    Reactie geplaatst op 01/08/17 om 17:00 uur

Opiniemakers

Martine Prange
13 oktober 2015
Pijl
Martine Prange is Assistant Professor geschiedenis van de c...
Thomas Schoot
9 maart 2017
Pijl
Thomas Schoot is onderzoeker op de afdeling Research & Intelligence van de KNVB.
Johan Wakkie
16 juni 2014
Directeur KNHB
Pijl
Directeur van de Koninklijke Nederlandse Hockey Bond

Laatste nieuws

22 september 2017
Van Oostveen aan de slag bij Kenniscentrum Sport
Pijl
Bert van Oostveen wordt de nieuwe directeur-bestuurder van Kenniscentrum Sport. De organis...
22 september 2017 // Overheid
22 september 2017
Ralf de Pagter winnaar SPECO-Award
Pijl
Ralf de Pagter heeft de SPECO-Award van de afstudeerlichting juli 2017 gewonnen. De SPECO-...
22 september 2017 // Ondernemerschap
22 september 2017
De internationale sportweek van S&S: Strawless In Seattle deze maand in stadions
Pijl
De Amerikanen gebruiken dagelijks vijfhonderd miljoen plastic rietjes, waarvan een groot d...
22 september 2017 // Buitenland

Partnernieuws

Arko Sports Media Arko Sports Media zoekt Junior Event Professional
Neptunus Etagehal bouwen op een berghelling: de uitdaging van tijdelijke accommodati...
Werkenindesport.nl Nieuwe vacatures in de sport bij: Gelderse Sport Federatie, Atletiekunie en...
ATPI Sports Events Van vliegtuigstoel tot gouden plak
Sportgeneeskunde Nederland Anne Benjaminse en Nick van der Horst winnen TulipMed Prijs 2016
Fontys Economische Hogeschool Tilburg (SPECO) Ralf de Pagter winnaar SPECO-Award
NOC*NSF Ferrero en NOC*NSF lanceren actieplan om sportplezier bij kinderen te vergr...
Sport & Zaken European Company Games komen naar #Arnhem2021!
Jongeren Op Gezond Gewicht Winning Serve met Team:Fit bij het Ricoh Open
TDE Triple Double en E-sites bundelen krachten in nieuw digitaal bureau TDE
Hogeschool Rotterdam Opleiding SportMarketing & Management tekent samenwerkingsovereenkomst met ...