Het testament van Hein Verbruggen

16 april 2018 // Olympisch // Door: Frans Oosterwijk
Het testament van Hein Verbruggen
Links Bert Wagendorp, rechts Rik Vanwalleghem
Een dag voor de Amstel Gold race werd in het Maastrichtse filmtheater Lumière het boek ‘De waarheid van Hein Verbruggen’ gepresenteerd, waarin de vorige jaar overleden wieler- en IOC-bestuurder terugkijkt op zijn bewogen carrière als sportbestuurder. Het boek werd in de laatste jaren van zijn leven opgetekend door de Belgische journalist en schrijver Rik Vanwalleghem.  

Communicator

Een select gezelschap van familie, vrienden, een enkele (ex-)wielerbestuurder (Gerrit Middag, voormalig KNWU en UCI) of (ex-)ploegleider (Theo de Rooy van de Rabobankploeg) en een groot aantal journalisten, onder wie Bart Jungmann (de Volkskrant) en Guus van Holland (NRC) en de radio- (Gio Lippens) en tv-verslaggever (Maarten Ducrot), woonden de presentatie bij. Zijn trouwste supporters had Verbruggen, door Bart Wagendorp van de Volkskrant in zijn welkomstwoord een ‘groot communicator’ genoemd, kennelijk onder deze beroepsgroep. 

In elk geval niet onder de bestuurders van NOC*NSF. Verbruggen was als lid van het IOC automatisch lid van NOC*NSF, en leek in die tijd zijn Nederlandse collega-bestuurders toch vooral te beschouwen als kleine krabbelaars, niet in staat groot te denken. De Nederlandse ideeën tien jaar geleden om de Olympische Spelen van 2028 te organiseren werden door Verbruggen meestal meewarig aangehoord. Hadden ze in Nederland wel enig benul wat daar voor kwam kijken! Er was bij de presentatie dan ook geen enkele (ex-)bestuurder van NOC*NSF aanwezig, hoewel allen waren genood. Ook koning Willem-Alexander, door Verbruggen als kroonprins in 1998 in het IOC geloodst, en Camiel Eurlings, die de koning in 2013 mocht opvolgen en aan de hand van Verbruggen kennis maakte met de inner circle van het IOC, blonken uit door afwezigheid.

Bezieling en gedrevenheid

Wagendorp, behalve Volkskrant-journalist ook een van de hoofdredacteuren van het wielermagazine (en uitgeverij) De Muur, memoreerde hoe de door leukemie gevelde Verbruggen, vorig jaar tijdens zijn laatste chemokuur in het ziekenhuis, ter voorbereiding op de stamceltransplantatie die zijn leven moest redden, het niet kon laten zijn mobiele telefoon te grijpen en in het geweer te (blijven) komen tegen de verdachtmakingen die als gevolg van de dopingzaak Armstrong zijn kant uit bleven komen. Verbruggen, wiens UCI-voorzitterschap van 1991-2005 de hele wielercarrière van Armstrong omspande, zou positieve tests van de Amerikaan hebben verdonkeremaand. Wagendorp vertelde dat hij de zieke Verbruggen had beloofd hem het boek en de CD ‘Lance’ te zullen, ter afleiding en vermaak. ‘Daarin krijg ik er zeker weer flink van langs’, reageerde Verburggen. ‘Nee’, antwoordde Wagendorp, ‘je komt er niets eens in voor.’ Waarop geen reactie kwam. Wagendorp: ‘Ik vermoed dat Hein dat dan weer teleurstellend vond. IJdelheid was niet de geringste van zijn eigenschappen.’ Wagendorp wilde maar zeggen: bezieling en gedrevenheid hebben Verbruggen nooit verlaten. ‘Ook niet toen hij moet hebben ingezien dat hij in een kansloze ontsnapping zat.’

Monopolistische machtsbastions

Wagendorp noemde Verbruggen een ‘intelligente en gepassioneerde visionair’ en het 267 pagina’s en 9 hoofdstukken tellende boek is daarvan onomstotelijk het bewijs. De waarheid van Hein Verbruggen verhaalt allereerst van de reusachtige veranderingen die hij als UCI-voorzitter bewerkstelligde. Het Brabantse marketinggenie stond aan de basis van de wereldomvattende wielerkalender, maar ook in de strijd tegen doping, was Verbruggen een pionier, al kreeg hij juist op dat vlak genadeloze kritiek te verduren. Het UCI-voorzitterschap leverde Verbruggen in 1996 ook een zetel op in het IOC waar hij begon aan een tweede, niet minder opzienbarend leven als sportbestuurder. Als rechterhand van voorzitter Jacques Rogge was Verbruggen de eerstverantwoordelijke voor de Olympische Spelen van Peking 2008, als IOC-bestuurder zijn finest hour. Niettemin fileert Verbruggen, scherp, meedogenloos en rebels, in het boek de internationale sportfederaties genadeloos als monopolistische machtsbastions en luidt hij de noodklok over de Olympische Spelen.

Geen verweerschrift

Auteur Rik Vanwalleghem, die als bioloog in de wielersport verzeild raakte, als journalist 16 keer de Tour volgde en tal van wielerboeken schreef, onder andere over de Ronde van Vlaanderen, de Tour de France, Eddy Merckx, Freddy Maertens, Johan Museeuw en Patrick Sercu, beschreef de totstandkoming van het boek, geschreven op verzoek van Verbruggen zelf. ‘Ik hield zijn pen vast’, aldus Vanwalleghem die niet verheelde dat Verbruggen bij dat verzoek vooral werd gedreven door zijn wens zich voor eens en voor altijd te ontdoen van de beschuldigingen van medeplichtigheid en corruptie in de zaak Armstrong.

‘Maar ik heb Hein duidelijk kunnen maken dat het boek geen verweerschrift moest worden om het grote gelijk te halen in het dopingdebat. Hein was groter en meer dan alleen wielerbestuurder. Hij was doorgedrongen tot de grootste gremia van de sportwereld en één van de invloedrijkste sportleiders geworden. Hein kende de wereld van de sport, de grote bonden en de grote bobo’s. Het boek mocht ook geen apologie of afrekening worden. En evenmin een biografie, die -dixit Hein- dikwijls bol staan van de futiliteiten, betekenisloze anekdotes, psychologische prietpraat en gesublimeerde toogklap, tot meerder glorie van de ijdelheid. Maar dat betekent allerminst dat hij in het boek de roede heeft gespaard. Weest niet ongerust: Hein is in het boek zijn fulminerende zelf gebleven. De wereld van de sport in het algemeen en die van de wielersport in het bijzonder, staan volgens Verbruggen bol van inteelt, conservatisme en de vriendjespolitiek, en dat steekt hij in het boek niet onder stoelen of banken.’

Testament

Vanwalleghem en Verbruggen voerden vanaf 2015 vijftien intensieve gesprekken op verschillende locaties, soms via Skype of telefonisch. ‘Was Hein eenmaal begonnen, dan was er vaak geen houden meer aan. Hij kon op een been kauwen tot het helemaal was afgekloven, sprong soms van de hak op de tak, hernam in gesprek 7 een thema uit gesprek 3 dat hij dan afrondde in gesprek 14. Hij bombardeerde me niet alleen verbaal, maar sneeuwde me ook onder in een lawine van knipsels, websites, mails, brieven, boeken en rapporten, waar ik "ongetwijfeld iets mee kon.”’ 

Mei 2017, vlak voor Verbruggen overleed, kon Vanwalleghem hem de ruwe versie van de eerste drie hoofstukken sturen. Tot correcties kwam het niet en de andere hoofdstukken kreeg Verbruggen niet meer te zien. Want zijn toestand ging snel achteruit. Op 14 juni 2017 overleed Verbruggen. Een week later, op zijn 76ste verjaardag, werd hij begraven. Vanwalleghem: ‘Dit boek is zijn testament.’  

Meer aandacht voor het boek, alsmede een vraaggesprek met de auteur, in de eerstvolgende (papieren) Sport & Strategie. 



De waarheid van Hein Verbruggen – heden, verleden en toekomst van de sport
Auteur: Rik Vanwalleghem
267 pagina’s, €19,95
ISBN 9789462310346
NUR 480
www.uitgeverijdemuur.nl


Verplicht Verplicht
Verplicht


Verplicht

Reload Image

Laatste nieuws

17 augustus 2018
Ode aan de Sportvereniging door Rudmer Heerema:
Pijl
In het vakblad Sport & Strategie (editie 3-2018) laten we een klaroenstoot klinken en...
17 augustus 2018 // Bonden
15 augustus 2018
Sportimpuls geeft ouderensport in Lisse een zetje in de rug
Pijl
Lisse is een sportief dorp in de Bollenstreek. Toch is het aanbod voor 65-plussers matig,...
15 augustus 2018 // Overheid
14 augustus 2018
Ode aan de Sportvereniging door Jacques Brinkman:
Pijl
In het vakblad Sport & Strategie (editie 3-2018) laten we een klaroenstoot klinken en...
14 augustus 2018 // Bonden

Partnernieuws

Accres Accres maakt sportaccommodaties gemeente Apeldoorn duurzamer
Agterberg Vacature: Uitvoerder Cultuurtechniek-Sport bij Agterberg B.V.
Veiligesportvloer.nl De sportieve robot van Ace: een ‘schone’ investering in dubbel opzicht
Fontys Economische Hogeschool Tilburg (SPECO) Arko Sports Media en Fontys Economische Hogeschool Tilburg (SPECO) verlenge...
Neptunus Etagehal bouwen op een berghelling: de uitdaging van tijdelijke accommodati...
Werkenindesport.nl Nieuwe vacatures in de sport bij: KNLTB, Jeugdfonds Sport en KNHS
ATPI Sports Events Van vliegtuigstoel tot gouden plak
Sportgeneeskunde Nederland Anne Benjaminse en Nick van der Horst winnen TulipMed Prijs 2016
NOC*NSF Ferrero en NOC*NSF lanceren actieplan om sportplezier bij kinderen te vergr...
Jongeren Op Gezond Gewicht Winning Serve met Team:Fit bij het Ricoh Open
TDE Triple Double en E-sites bundelen krachten in nieuw digitaal bureau TDE
Improve Your Business English Droombaan in het buitenland?